ANKARA, 30/07 (BYE)--- İngiliz kanalı- 30 Temmuz 2010- saat 07.46 haber bülteni- özet:
SUNUCU: Türkiye geçen ay İran'ın nükleer programı hakkındaki son BM yaptırımlarının oylanmasında ret oyu kullandı ve diplomatik bir çözüm istediğini belirtti. İki ülkenin ortak bir sınırı bulunuyor ve geçen seneki ortak ticaret hacimleri 10 milyar dolar değerindeydi. Türkiye, İran'a uygulanan yeni ticaret ambargosuna yönelik muhalefetini sürdürecek mi? BBC muhabirimizin konuyla ilgili aktaracaklarına bir göz atalım.
MUHABİR(VİDEO): İran'a giden yol üzerinde birbiri ardına sıralanmış birçok kamyon bulunuyor. Türk ve İran vatandaşlarının sınırı geçmek için vize almaları gerekmiyor ve bölgedekilerin birçoğunun sınırın diğer yakasında akrabaları bulunuyor.
Van Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Osman Çelik, makamında bizlere aldığı ödülleri gösterdi ve İran'a yaptığı sık ziyaretlerden bahsetti. Çelik, İran'ın izolasyonunun bölgesi için bir fırsat olabileceğini söyledi ve şöyle devam etti: "Bize kalsa biz ne ABD ne de İngiltere ambargosunu dinleriz. Biz sadece işimizi yaparız. Ancak aşamayacağınız bazı çizgiler bulunuyor. Bazı sorunların hükûmet düzeyinde çözülmesi gerekiyor."
Ancak sınır yaklaşık 500 km uzunluğunda ve resmî olmayan bazı kurallar bulunuyor. Buradaki insanlar, her iki ülkenin bölge halkının sınır kontrollerini atlatmayı bildiklerini söylüyor. İran'a buradaki dağlardan ne isterlerse götürebileceklerini anlatıyor. Yolculuk at sırtında 8 saat sürüyor. Bu nedenle acaba Türkiye, İran'a ne ihraç ettiğinden tam olarak emin olabileceği bir zamanı görecek mi?
Eğer Türkiye'de iş yapmak istiyorsanız gelmeniz gereken yer İstanbul. Son 8 yıl içerisinde İran'a yapılan ihracat 10 kat arttı. Yüzlerce İranlı ve Türk şirket, İran'a mal ihraç ediyor.
Bir İranlı tacir bize kendi işinden bahsediyor: "İran'a uçak parçaları gibi stratejik malzeme ihraç ediyorum. Bu şirketler İran'a hiçbir zaman ürünlerini satmazlar çünkü ABD'li yatırımcıları bulunuyor. Bunu nasıl mı yapıyoruz? Benimki gibi bir şirket, malzemeleri bir Türk şirketi adı altında satın alıyor ve kâğıt üzerinde bu malzemelerin başka bir yere gideceği yazıyor. Ancak malzemeler İran'a gidiyor."
BM oylamasının üzerinden yaklaşık iki ay geçti ve dünya, Türkiye'nin söz konusu yasa dışı ticareti kontrol altına alıp alamayacağını yakından takip ediyor.