ANKARA, 27/07(BYE)--- CNN'in 26 Temmuz 2010 tarihli internet sayfasında, Ivan Watson imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında yer alan İstanbul çıkışlı haberin çevirisi şöyledir:
İran, pazartesi günü Uluslararası Atom Enerjisi Ajansına (UAEA) nükleer yakıt takasıyla ilgili görüşmelerin tekrar başlatılmasını öneren bir mektup gönderdi.
İran Dışişleri Bakanı Menuçehr Mutteki, Tahran'ın nükleer programıyla ilgili olarak Brezilya ve Türkiye'den diplomatlarla pazar günü yaptığı toplantının ardından gazetecilere UAEA'ya gönderilmesi planlanan mektup ile ilgili açıklamada bulunmuştu.
Mutteki, "Yakıtın takası için hemen müzakerelere başlayabiliriz." demişti.
UAEA Sözcüsü Gill Tudor, dün yaptığı açıklamada, "UAEA Başkanı Yukiya Amano, Tahran Araştırma Reaktörü için nükleer yakıt takasıyla ilgili İran hükûmetinden bir mektup almıştır. (...) Mektup Fransa, Rusya, ABD hükûmetlerinin yanı sıra Türkiye ve Brezilya hükûmetlerine de iletilmiştir." dedi.
İran UAEA temsilcisi Ali Asker Sultaniye, resmî İslam Cumhuriyeti Haber Ajansına verdiği demeçte mektubun İran'ın görüşmeye hazır olduğuna işaret ettiğini söyledi.
Sultaniye, "Bir mektup göndererek İran İslam Cumhuriyeti'nin, Tahran Nükleer Reaktörü için yakıt takası konusunda görüşmeye hazır olduğunu ifade ettim. (...) Çok açık olan mesajımız, Tahran reaktörü için yakıt konusunda görüşmeye ve toplantıya hazır olduğumuz yönündedir." dedi.
Pazar günü bir saat süren görüşme (İran, Türkiye ve Brezilya Dışişleri Bakanları toplantısı) İran'ın nükleer programıyla ilgili yarım kalan müzakerelerin tekrar başlatılmasını amaçlıyordu. Söz konusu toplantı ile üç hükûmetin yetkilileri, Washington ve diğer Güvenlik Konseyi ülkeleri tarafından eleştirilen nükleer yakıt takası için mayıs ayında imzaladıkları anlaşmadan beri ilk kez bir araya geldiler.
Anlaşmaya göre İran 1.200 kg. düşük seviyede zenginleştirilmiş uranyumunu, Batılı ülkelerin sağladığı yüzde 20 oranında zenginleştirilmiş 120 kg. uranyum karşılığında Türkiye'ye gönderecek.
Türkiye Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, pazar günkü görüşmenin ardından İran'ın göndereceği mektubu görmediğini söyledi.
Davutoğlu, "Önemli olan şey bunun olumlu bir adım olmasıdır. İran tarafı müzakerelerin başlaması için bir mektup göndereceklerini söylüyor." dedi.
İran daha önce uranyum zenginleştirmekten vazgeçmesine yönelik uluslararası talepleri, nükleer yakıta barışçıl amaçlar için ihtiyaç duyduğunu söyleyerek reddetmişti. Düşük düzeyde zenginleştirilmiş uranyum sivil amaçlı güç santrallerinde kullanılabiliyor, ancak aşırı düzeyde zenginleştirilmiş uranyum nükleer bir bomba yapımında kullanılabilir.
İran, geçen şubat ayında tıbbi bir araştırma reaktöründe kullanmak üzere yüzde 20 oranında zenginleştirilmiş uranyum üretmek istediğini açıklamıştı. ABD ise İran'ı nükleer silahlar üzerinde çalışmakla suçlamıştı. Öte yandan UAEA ise İran'ın Natanz'daki reaktöründe nükleer materyaller gizlenmediğinden emin olmak için kontrollerin artırılması çağrısında bulunmuştu.
Mayıs ayında Brezilya, Türkiye ve İran, "Tahran Deklarasyonu"nu imzaladıklarında Batılı hükûmetleri hazırlıksız yakaladılar.
Ancak bu anlaşmaya rağmen BM Güvenlik Konseyi, İran'a karşı yeni yaptırımları kabul etti.
Güvenlik Konseyinin geçici üyeleri olan Brezilya ve Türkiye, geleneksel Batılı müttefiklerini geri çevirerek yaptırımların aleyhinde oy kullandı.