DOĞRUDAN YATIRIM KAR TRANSFERLERİNİN ARTMASI, GELİR AÇIĞINI GENİŞLETTİ

DOĞRUDAN YATIRIM KAR TRANSFERLERİNİN ARTMASI, GELİR AÇIĞINI GENİŞLETTİ
02.07.2010 16:25

Tweet	Follow

Merkez Bankası portföy yatırım giderleri ile doğrudan yatırım kar transferlerinin artmasının, gelir açığının genişlemesine yol açtığına dikkat çekti. ANKARA (ANKA) - Merkez Bankası 2010 yılı ilk çeyreğine ilişkin ödemeler dengesi raporunda portföy yatırım giderleri ile doğrudan yatırım kar transferlerinin artmasının gelir açığının genişlemesine yol açtığına dikkat çekti. Ekim ayında 12.6 milyar dolara gerileyen yıllıklandırılmış cari açığın Mart ayında 21.9 milyar dolara ulaştığına işaret eden Merkez Bankası, hizmetler hesabının cari işlemler açığını daraltıcı etkisi bu dönemde azaldığını vurguladı.
Merkez Bankası 2010 yılı ilk çeyreğine ilişkin Ödemeler Dengesi raporunu yayımladı. Rapora göre küresel sermaye hareketlerinin yavaşlaması ve faiz oranlarının gerilemesiyle birlikte, gerek dış borçlara ödenen faizler gerekse yurt içine doğrudan yatırımlar kaynaklı kar transferleri ile portföy yatırımı gelir ve giderlerinde 2009 yılı genelinde belirgin düşüş görüldü ve gelir hesabı açığı daraldı. Ancak 2010 yılı ilk çeyreğinde, krizin derinleştiği 2009 yılı ilk çeyreğinde krizin derinleştiği 2009 yılı ilk çeyreğine kıyasla gelir hesabı açığının yeniden genişlediği görüldü. Bu dönemde portföy yatırım giderleri ile doğrudan yatırım kar transferlerinin artmasının gelir açığının genişlemesine yol açtığı belirlendi.

-İLK ÇEYREKTE 5.9 MİLYAR DOLAR SERMAYE GİRİŞİ OLDU-

2010 yılı ilk çeyreğinde, rezerv değişimleri (TCMB ve bankalar) ile IMF kredileri hariç tutulduğunda, 5.9 milyar dolar sermaye girişi gerçekleşti. Bu dönemde, bankaların ve özel sektörün net kredi geri ödeyicisi olduğu, doğrudan yatırım girişlerinin düşük düzeyde devam ettiği gözlendi.

-PORTFÖY KAYNAKLI GİRİŞLER SERMAYE GİRİŞİNİN TEMELİ OLDU-

Öte yandan, portföy kaynaklı girişler ile yabancıların yurt içi bankalardaki mevduat artışları sermaye girişinin temel kaynağı oldu. Böylece, kriz öncesi dönemde finansman içinde ağırlığı artan uzun vadeli sermaye girişlerinin krizle birlikte durduğu ve 2010 yılı ilk çeyreğinde kısa vadeli girişlerin temel finansman kaynağı olduğu gözlendi. Bu dönemde, net hata ve noksan kaleminde de 2.1 milyar dolar pozitif bakiye görüldü. Bu gelişmeler neticesinde, 2010 yılı Mart ayı itibarıyla Türkiye'de yerleşiklerin yurt dışı varlık stoku 162.8 milyar doları, yurt dışına yükümlülük stoku 464 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. 2009 yılı sonu ile karşılaştırıldığında, varlık stoku 4.9 milyar dolar azalmış, yükümlülük stoku ise özellikle Türkiye'deki varlık fiyatlarının toparlanması sonucunda 16.5 milyar dolar arttı.

-CARİ AÇIKTA ARTIŞ-

İktisadi faaliyetteki toparlanma sürecinin devam etmesiyle, cari işlemler açığındaki gerileme eğilimi 2009 yılının Kasım ayında son bulurken ve Ekim ayında 12.6 milyar dolara gerileyen yıllıklandırılmış cari açık 2010 yılı Mart ayında 21.9 milyar dolara ulaştı. Yılın ilk çeyreğinde 26.2 milyar doları ihracat, 38.3 milyar doları tutarında ithalat yapıldı. İhracat bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 7, ithalat yüzde 32.7 artış gösterdi. Ödemeler dengesi verilerine göre, dış ticaret dengesi 2010 yılı Ocak-Mart döneminde 8.4 milyar dolar açık verdi. Yıllık dış ticaret açığı bir önceki çeyreğe göre genişleyerek 32 milyar dolar buldu. Bu dönemde, yıllık ihracat (fob) gelirleri 104 milyar dolara, ithalat (cif) giderleri 150 milyar dolara ulaştı. Bavul ticareti yoluyla yapılan ihracat ise yüzde 13 düşüş gösterdi.

-HİZMETLER HESABININ CARİ İŞLEMLER AÇIĞINI DARALTISI ETKİSİ AZALDI-

2009 yılı ilk çeyreğindeki yüksek altın ihracatından kaynaklanan baz etkisi dışlandığında ise ihracat artışının yüzde 22 oranında olduğu görüldü. Bu dönemde ihracat fiyatı yüzde 9.4 artarken, miktar endeksi yüzde 2.3 geriledi. İthalat fiyatları yüzde 7.8, miktarı ise yüzde 22.6 arttı. 2010 yılı ilk çeyreğinde, turizm gelirleri düşerken turizm giderleri arttı. Böylece net turizm gelirleri geçen yılın aynı dönemine göre geriledi. Diğer başlıca hizmet kalemlerindeki gerilemenin de etkisiyle hizmetler hesabının cari işlemler açığını daraltıcı etkisi bu dönemde azaldı.(ANKA)
(HGS/ÖMR)

Havadurumu ayarlari