KOVİD ÖLÜMLERİNDE RİSK FAKTÖRLERİ

Birleşik Krallık’ ta 5.683 kişiye ait veriler üzerinde gerçekleştirilen geniş kapsamlı çalışmada ölüm riskini belirleyen faktörler içinde erkek cinsiyet, ileri yaş, kontrolsüz diyabet, ağır astım, obezite, beyaz dışı ırklar, kanser öne çıktı. Birçok ülkede bir numaralı risk faktörü olan hipertansiyonun ölüm riskini artırmaması şaşırtıcı idi.

***

Birleşik Krallık’ ta 17 milyondan fazla kişiye ait kayıtlardan yararlanarak KOVİD’ den hastanede hayatını kaybeden 5.683 kişiye ait veriler üzerinde gerçekleştirilen geniş kapsamlı çalışmada ölüm riskini belirleyen faktörler incelendi.

Bu araştırmadan çıkan en önemli sonuç birçok ülkede uzak ara en büyük risk faktörü olarak bilinen hipertansiyonun KOVİD ölüm riskini artırmaması hatta özel şartlarda azaltması idi.

Ölüm riskini arttıran faktörler olarak şunlar öne çıktı:

BİR: Erkek cinsiyet

İKİ: İleri yaş

ÜÇ: Kontrolsüz diyabet

DÖRT: Ağır astım

BEŞ: Siyah ırk ve Asya’ lılar

ALTI: Obezite

YEDİ: Kanser

If You Get Critically Ill With COVID-19, How Far Should Doctors Go ...

Hipertansiyon

Hipertansiyon risk faktörü olarak bulunmadı ama duyarlılık analizlerinde teşhis edilmiş hipertansiyon riski az da olsa artırırken tansiyonun son ölçümlerde 140/90 üzerinde olması riski azaltıyordu.

Bunun, tansiyon ilaçları kullanımı ile olan ilişkisi ve ACE inhibitörü ve ARB sınıfı ilaçların etkileri de dikkate alınmış olsaydı ne güzel olurdu!

Sigara

Daha önce sigara içenlerde risk yüksek olduğuna dair bazı deliller bulundu. Hâlen içmekte olanlarda ise ırklara göre ayarlama yaptıktan sonra ortadan kalkan hafif bir koruyucu etki vardı. Fransa, Çin ve USA’ da yapılan bazı çalışmalarda da nikotinin koruyucu etkisi bildirildi. Sigaranın hakikaten böyle bir etkisi varsa da onun sağlığa bilinen zararları dikkate alındığında bunun hiçbir önemi yoktur.

Obezite

Ölüm riski obezitenin derecesiyle ilgili olarak artıyordu. VKE 30-35 arasında yüzde 27 olan ölüm riski VKE 40’ ın üzerinde olanlarda yüzde 227 olarak bulundu.

Astım

KOVİD’ de astım da ölüm riskini artıran faktörlerden biriydi. Özellikle de daha ağır bir hastalığa işaret eden yakın zamanda kortizon kullanılması ile risk daha fazla artıyordu.

Başka ülkelerde yapılan çalışmalarda hastanede yatanlarda astım ve diğer solunum hastalıkları riski düşük çıkmıştı. Hatta BK’ daki az sayıda vaka üzerinde elde edilen verilerde astımın koruyucu bir etkisi bile görülmüştü. ISARIC çalışmasında hastaneye yatırılan hastaların yüzde 14’ ünde astım tespit edilmiş olmakla beraber ölüm riski artmamıştı. KOAH da ölüm riskini artıran faktörlerden biriydi.

Diğer hastalıklar ve yoksunluk

Kalp, akciğer, böbrek hastalıkları, kanser ve demans (bunama) ölüm riskini artırıyordu.

Kısmen altta yatan hastalık veya diğer risk faktörlerine bağlı olması mümkün olan yoksunluk da ana risk faktörlerinden biri olarak karşımıza çıktı.

Araştırmada dikkat çeken bilgiler:

-Genel kümülatif ölüm riski 18-39 yaş arasında olanlarda yüzde 0.01’ den az iken 80 yaş üzerinde erkeklerde yüzde 0.35 kadınlarda yüzde 0.17’ ye çıktı.

-Ölüm riski 80 yaş üzerinde 50-59 yaş arasında olanların 12 misli idi.

-Erkek cinsiyette ölüm riski 2 misli fazla idi.

-Tüm “beyaz dışı ırklarda” ölüm riski daha yüksek hesaplandı.

-Diyabette HbA1c’ nin 58 mmol/mol üzerinde olması ölüm riskini daha fazla artırıyordu.

-Kan kanserlerinde risk teşhisten 5 sene sonra 3 mislinden fazlayken bundan sonraki senelerde sadece 2 misli idi.

-Diğer kanserlerde risk çok fazla yüksek bulunmadı, en fazla risk son sene içinde kanser teşhis edilenlerde idi.

Gelelim neticeye

Bu çalışmada hipertansiyon ve kalp-damar hastalıklarının ön plana çıkmaması da astımın ölüm için önemli bir risk faktörü olarak bulunması da hakikaten hayretimi celbetti.

Bu çalışmada ağır astımlılar ve yakın zamanda kortizon kullanan astımlılar tabirleriyle anlatılan hastalıkların büyük kısmının da KOAH olduğunu düşünüyorum.

Kaynak: https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2020.05.06.20092999v1.full.pdf


Coronavirus (Covid-19)

  • 12,495,228Coronavirus Vaka Sayısı
  • 559,447Ölü Sayısı
  • 4,645,619Kurtulan Sayısı
Son Güncelleme: 20:10

HaberX Anket

Koronavirüs salgını sonrası hayatımız?

Sonuçları görmek için tıklayınız

Popüler Kullanıcılar