ABD’de 2025-2030 dönemini kapsayan yeni beslenme rehberi kamuoyuna açıklandı. Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı ile Tarım Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberle birlikte uzun yıllardır uygulanan klasik besin piramidi yaklaşımında önemli bir değişikliğe gidildi. Yeni modelde işlenmiş gıdalar ve ilave şeker tüketimi sınırlandırılırken, protein ağırlıklı beslenme öne çıkarıldı.
Rehbere göre et, sebze, yumurta ve tam yağlı süt ürünleri piramidin geniş alanını oluşturdu. Şeker içeriği yüksek ve ileri derecede işlenmiş ürünler ise listenin en alt basamağına yerleştirildi. Yetişkinler için günlük protein alımı vücut ağırlığına göre kilogram başına 1,2 ila 1,6 gram olarak önerildi. Yağ tercihlerinde zeytinyağı gibi temel yağ asitleri içeren seçeneklerin öncelikli olması gerektiği vurgulandı. Tereyağı ve hayvansal yağlar ise sınırlı alternatifler arasında gösterildi.
Yeni beslenme rehberi, Beyaz Saray’da düzenlenen basın toplantısında Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr. tarafından tanıtıldı. Kennedy; ilave şeker, katkı maddeleri ve aşırı tuz içeren yüksek derecede işlenmiş gıdaların sağlık açısından risk oluşturduğunu belirterek, bu tür ürünlerin tüketiminin azaltılması gerektiğini ifade etti. Açıklamada “gerçek gıda” vurgusu dikkat çekti.
Beslenme uzmanları ise yeni modelin farklı yönlerine dikkat çekti. Beslenme ve Diyet Uzmanı Prof. Dr. Barış Öztürk, klasik besin piramidinin uzun süredir bilimsel geçerliliğini yitirdiğini belirtti. Öztürk, protein ağırlıklı beslenmenin bazı riskler barındırabileceğine işaret ederek, fazla protein tüketiminin karaciğer ve böbrekler üzerinde yük oluşturabileceğini dile getirdi. Karbonhidrat miktarının azaltılmasını desteklediğini ancak dengeli yağ-protein dağılımının önem taşıdığını kaydetti.
Uzman Diyetisyen Mehtap Ersin Bayrak ise yeni rehberin doğal ve besin değeri yüksek gıdaları merkeze aldığını söyledi. Ancak protein oranının artmasıyla birlikte doymuş yağ alımının da yükselme ihtimali bulunduğunu ifade etti. Rehberde doymuş yağdan gelen enerjinin yüzde 10’u geçmemesi gerektiği hatırlatılırken, kırmızı et ve tam yağlı süt ürünlerinin daha serbest bırakılmasının bu hedefle çelişebileceğine dikkat çekti. Bayrak ayrıca sebze, meyve ve tahıl gruplarındaki kısıtlamaların önceki beslenme yaklaşımlarından farklılaştığını belirtti.
