Türkiye’de yurt dışı alışveriş sürecini ilgilendiren önemli bir düzenleme 6 Şubat itibarıyla yürürlüğe giriyor. Daha önce 30 Euro’ya kadar olan siparişlerde uygulanan vergi muafiyeti tamamen kaldırılıyor. Yeni uygulamayla birlikte yurt dışından gelen her paket, ticari ithalat kapsamında değerlendirilecek.
Bu değişiklikle birlikte, bireysel kullanıcıların yurt dışı alışveriş süreçlerinde ciddi bir dönüşüm yaşanacak. Daha önce sipariş sırasında ödenen sabit oranlı vergiyle teslim alınabilen düşük tutarlı ürünler için artık farklı bir gümrük prosedürü uygulanacak.
Her Paket Ticari İthalat Sayılacak
Mevcut sistemde 30 Euro’nun altındaki ürünler, “Bireysel Hızlı Kargo Muafiyeti” kapsamında değerlendirilerek basitleştirilmiş gümrük işlemleriyle teslim ediliyordu. 6 Şubat’tan sonra bu uygulama sona erecek. Yurt dışından posta veya kargo yoluyla gelen her ürün, ticari ithalat statüsünde işlem görecek.
Bu kapsamda, hızlı kargo taşımacılığında kullanılan Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi (ETGB) uygulaması bireysel gönderiler için devre dışı kalacak. Gönderilerin gümrükten çekilebilmesi için klasik ithalat sürecinin izlenmesi gerekecek.
Gümrük Müşaviri ve Ek Masraflar Zorunlu Hale Geliyor
Yeni dönemde her bir gönderi için gümrük müşaviriyle işlem yapılması gerekecek. Ürün bedeline ek olarak yalnızca vergi değil, çeşitli hizmet ve işlem ücretleri de ortaya çıkacak. Bu kalemler arasında gümrük müşavirliği ücreti, ardiye (depolama) bedeli, ordino ücreti ve damga vergisi yer alacak.
Bu nedenle düşük bedelli ürünlerde toplam maliyetin ürün fiyatının çok üzerine çıkması bekleniyor. Örneğin birkaç Euro değerindeki bir ürün için yüzlerce liralık ek gider oluşması ihtimali bulunuyor. Ayrıca işlemlerin tamamlanması günler, hatta haftalar sürebilecek.
Vergi Ödense Bile Pratikte Zor
Yeni düzenleme yurt dışından ürün getirilmesini hukuken tamamen yasaklamıyor. Ancak bireysel kullanıcı açısından süreç, zaman ve maliyet yönünden büyük ölçüde zorlaşıyor. Bu durum, düşük ve orta tutarlı bireysel alışverişlerin fiilen sona ermesi anlamına geliyor.
Teorik olarak vergisi ödenerek ürün getirtmek mümkün olsa da uygulamada bu yolun bireysel tüketici için sürdürülebilirlik söz konusu değil.
Düzenlemenin Gerekçesi: Haksız Rekabeti Önlemek
Yetkililerin aldığı kararın temel gerekçeleri arasında yerli üretici ve satıcıların korunması yer alıyor. Yurt dışından gelen milyonlarca küçük paketin iç piyasada fiyat dengelerini bozduğu, yerli firmaların rekabet gücünü olumsuz etkilediği belirtiliyor.
Yeni uygulamayla birlikte tüketicinin yurt içi pazara yönelmesi ve yerli üretimin desteklenmesi hedefleniyor.
Gümrük mevzuatında basılı yayınlar için uzun süredir özel hükümler bulunuyor. Yeni düzenlemede de şahsi kullanım amaçlı kitap siparişleri için belirli bir üst sınıra kadar istisna tanınması öngörülüyor. Bu limitin yaklaşık 150 Euro civarında olması bekleniyor.
Ancak elektronik ürünler, tekstil, kozmetik, hobi malzemeleri ve benzeri kategoriler için herhangi bir muafiyet planlanmıyor. Bu gruplardaki tüm ürünler ticari ithalat prosedürüne tabi olacak.
Yolcu Beraberinde Getirilen Ürünler Kapsam Dışında
Düzenleme yalnızca posta ve kargo yoluyla gelen gönderileri kapsıyor. Yurt dışına seyahat eden yolcuların valizlerinde getirdikleri, ticari nitelik taşımayan şahsi eşyalar için mevcut kurallar geçerliliğini koruyor.
Bu çerçevede, yolcu beraberinde getirilen ürünler “kişisel eşya” statüsünde değerlendirilmeye devam edecek. Dolayısıyla yurt dışından bizzat getirilen ürünler açısından ek bir kısıtlama söz konusu olmayacak.
6 Şubat’ta yürürlüğe girecek düzenleme, yurt dışından internet alışverişi yapan bireysel tüketiciler için köklü bir değişiklik anlamına geliyor. Vergi muafiyetinin kaldırılmasıyla birlikte düşük bedelli ürünler için uygulanan kolay ithalat dönemi sona eriyor.
Yeni sistemde, bireysel siparişlerin büyük bölümü maliyet ve bürokrasi nedeniyle pratik olmaktan çıkacak.
