Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı, IBAN numarasını başkasına kullandıranlar için ‘Kiralık Hesaplarla Mücadele Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberi’ hazırladı.
BÜYÜK BİR SUÇ ZİNCİRİNİN HALKASI
Buna göre IBAN’ını başkasına kullandıranlar, farkında olmadan büyük bir suç zincirinin halkası olabiliyor. Kiralık hesap olarak değerlendirilebilecek finansal araçlar; banka, ödeme ve elektronik para hesapları, ticari hesaplar ile POS ve sanal POS bağlantıları, kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesaplar ve somut olayın niteliğine göre diğer finansal hesap veya ödeme araçlarını kapsayacak biçimde geniş bir perspektifle ele alınıyor.
HESAPLAR ÜÇÜNCÜ KİŞİLERCE KONTROL EDİLİYOR
Bu gibi hesaplar, başta dolandırıcılık ve yasa dışı bahis ve kumar olmak üzere birçok suçun finansal sürecinde kullanılabiliyor. Hesap kullandırmak, IBAN paylaşmanın yanı sıra mobil bankacılık şifrelerinin, banka kartlarının, kart şifrelerinin ve tek kullanımlık doğrulama kodlarının başkalarına verilmesini de kapsıyor. Bu durum, hesapların üçüncü kişilerce kontrol edilmesine yol açabiliyor.
BU İSTEKLERE DİKKAT
Bu süreçte ücret veya komisyon tekliflerinin yanında arkadaş, akraba ve iş çevresinden gelen istekler de kişinin IBAN’ını başkasına kullandırmasına neden olabiliyor.
Sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları üzerinden yapılan hesap temini, finansal sistemin suç faaliyetlerinde kullanılmasına ilişkin tehlikeleri artırırken “Hesabına para gelsin, sen bana gönder” veya “Kartını bir süre kullanacağım” gibi istekler, kişilerin hesaplarını başkalarına kullandırmasına sebep olabiliyor.
GEREKMESİ HALİNDE MÜŞTERİLERLE İLETİŞİME GEÇİLİYOR
Mevzuat doğrultusunda bankalar, ödeme ve elektronik para kuruluşları ile diğer yükümlüler, şüpheli işlemleri gözden geçirmek ve müşteri faaliyetlerini takip etmek zorunda kalıyor.
Bu süreçte kişinin gelir seviyesi, mesleği, mali faaliyetleri, işlem hacmi ve para transferi gerçekleştirdiği şahıslarla ilişkileri inceleniyor. Gerekmesi durumunda müşterilerle doğrudan iletişime geçilerek hesabı fiilen kimin kullandığı araştırılıyor.
HESAPLAR KAPATILABİLİYOR
Kiralık hesap kullanımının belirlenmesi veya güçlü şüphelerin oluşması hâlinde mobil ve internet bankacılığı kanalları kapatılabiliyor veya sınırlandırılabiliyor.
Banka kartı ve POS hizmetlerinin askıya alınması, işlem limitlerinin düşürülmesi ve bağlantılı hesapların daha sık takip edilmesi de uygulanabilecek önlemler arasında yer alıyor.
TEK BAŞINA CEZAİ SORUMLULUK OLUŞTURMUYOR
Ancak idari yükümlülüklere aykırılık veya risk göstergelerinin bulunması, tek başına cezai sorumluluk oluşturmuyor. Adli süreçlerde suçun niteliği ile ilgili kişilerin bilgi ve iradesi birlikte göz önünde bulunduruluyor.
