Yaz aylarında sivrisineklerin yayılımı artarken dang virüsü vakaları da gündemdeki yerini koruyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün 2026 verilerine göre ocak-haziran döneminde 89 ülke, bölge ve alandan 1,6 milyon dang vakası ve 700’ün üzerinde ölüm bildirildi. Vakaların yüzde 81’i Amerika kıtasından geldi.
Dang virüsü, enfekte Aedes türü sivrisineklerin ısırmasıyla insanlara bulaşıyor. Tropikal ve subtropikal bölgelerde daha yaygın görülen hastalık, sıcaklıkların yükselmesi, sivrisineklerin yaşam alanlarının genişlemesi ve uluslararası seyahatler nedeniyle farklı bölgeler açısından da önem taşıyor.
Dang virüsünün belirtileri neler?
Dang enfeksiyonunda belirtiler genellikle enfekte sivrisinek ısırığından 4-10 gün sonra ortaya çıkıyor. Yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı, gözlerin arkasında ağrı, kas ve eklem ağrıları, bulantı, kusma, bezelerde şişme ve ciltte döküntü yaygın belirtiler arasında bulunuyor.
Belirtilerin grip benzeri olması nedeniyle dang enfeksiyonu başlangıçta başka hastalıklarla karıştırılabiliyor. Özellikle dang vakalarının görüldüğü bölgelere seyahat eden kişilerde yüksek ateş ve eşlik eden belirtilerin dikkate alınması gerekiyor.
Ateşin düşmesi hastalığın geçtiği anlamına gelmeyebilir
Dang hastalığında ateşin azalması her zaman iyileşme anlamına gelmiyor. DSÖ’ye göre ağır dang belirtileri ilk belirtilerden yaklaşık 3-7 gün sonra ortaya çıkabiliyor.
Şiddetli karın ağrısı, sürekli kusma, hızlı nefes alma, diş eti veya burun kanaması, kusmukta ya da dışkıda kan, belirgin halsizlik, huzursuzluk, aşırı susama ve cildin soluk-soğuk hale gelmesi ağır dang açısından uyarı işaretleri arasında yer alıyor. Bu belirtilerden biri veya birkaçı görüldüğünde sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.
Daha önce dang geçirmek yeniden enfeksiyona karşı tam koruma sağlamıyor
Dang virüsünün dört farklı serotipi bulunuyor. Bir serotiple geçirilen enfeksiyon aynı serotipe karşı uzun süreli bağışıklık sağlayabilirken diğer serotiplere karşı aynı düzeyde koruma sağlamıyor. Daha önce dang geçiren kişiler farklı bir serotiple yeniden enfekte olduğunda ağır hastalık riski artabiliyor.
Dang enfeksiyonunu doğrudan ortadan kaldıran özel bir ilaç bulunmuyor. Kaynakta, hastaların tıbbi değerlendirmeden geçmesi, yeterli sıvı alması ve dinlenmesi gerektiği belirtiliyor. Ateş ve ağrı kontrolünde parasetamol kullanılabileceği, aspirin ve ibuprofen gibi ilaçların ise kanama riskini artırabileceği için doktora danışılmadan kullanılmaması gerektiği aktarılıyor.
Sivrisinek ısırıklarından korunmak önem taşıyor
Dangdan korunmanın temel yolları arasında sivrisinek ısırıklarını önlemek ve sivrisineklerin üreyebileceği alanları azaltmak bulunuyor. Pencerelerde sineklik kullanılması, uygun sivrisinek kovucularından yararlanılması ve özellikle gündüz saatlerinde açıkta kalan bölgelerin korunması öneriliyor.
Ev çevresinde su birikintilerinin oluşmasını önlemek de sivrisineklerin çoğalmasını azaltmaya yardımcı oluyor. DSÖ’nün 2026 güncellemesine göre iklim koşulları, hızlı kentleşme, uluslararası seyahat ve ticaret dang bulaşının yayılmasını etkileyen faktörler arasında bulunuyor.
